Meeqqat atuarfiat piviusumit kinguarsimaneruvoq

Kalaallit Nunaanni ulloq nalinginnaasumik atuarfiuvoq.

Inimili atuartitsiviusumi pissutsit allaalluinnarput. Ilinniartitsisorli minutsinili 45-nnarni atuartunik ilinniartitsisariaqartarpoq – tamatumalu saniatigut kalaallisut, qallunaatut, tuluttut timikkullu oqaatsit atorlugit attaveqarniartariaqartarpoq.

Tamanna ilinniartitsisut kattuffiata IMAK-ip — ilinniartitsisut tungaannit isigalugu -maanna uppernarsarpaa.

- Ilinniartitsisut maanna ima inissisimapput, inimi ilinniartitsiffimminni oqaluttaasarniarlutillu oqaatsit arlallit atorlugit atuartitsisarput. Taamatut ilinniartitsisarneq attanneqarsinnaanngilaq, IMAK-imi (Ilinniartitsisut kattuffiat) siulittaasoq Elna Thomsen Heilmann oqarpoq.

Ajornartorsiut ataasiinnaanngilaq, aaqqissuussaanermili kukkuneruvoq — atuartut nunanit allaneersut — matumani kangiamiut — pisarialimmik tapersersorneqaratik nalinginnaasumik klassinut inissinneqartarput, tamannalu atuartitsinermut sulisunullu sunniuteqartorujussuusoq taanna isumaqarpoq.

Ilisimatuut kangiamiullu atuartut unammillernartut taakkua ilaat AG-mi allaaserisat siuliini uparuarpaat: tapersersorneqannginneq, oqaatsit akornutaasut ulluinnarnilu malinnaaniarnissaq ajornartorsiutaavoq.

Aaqqissuussineq piviusunut, nunatsinni meeqqat atuarfiini atugaalersunut, naleqqussarneqarsimanngitsoq isornartorsiuinermi tunngavigineqarpoq.

Ukiorpassuarni ajornartorsiutaasoq

Unammilligassat IMAK naapertorlugu nataajunngilluinnarput. Pissutsit 2023-mi ataatsimeersuarnermi ilaasortanit maluginiarneqarput. IMAK-ip ajornartorsiut kommuninut Namminersorlutillu Oqartussanut  saqqummiummagu suliniutit ikittuinnaat aallartinneqarput – sulilu aningaasanik amigaateqarnermik erseqqissunillu anguniagaqannginnermik ilisarnaateqarput.

- Meeqqat atuarfianni kangiamiut atuartut unammillernarnerat ilaasortatta ukiorpassuarni oqaatigisarpaat, siulittaasoq nassuiaavoq.

Atuartut oqaatsinik paasinnissinnaanngitsut atualerpata pilersaarutit malillugit, ilusilersorluakkamillu atuartitsinissaq ajornakusoortorujunngortartoq taanna oqarpoq.

- Tamanna paatsiveerusimaarnartartoq ilinniartitsisunit oqaluttuunneqartarpugut, atuartitsinermullu anguniakkat siunniunneqartut atuartut oqaatsinik paasisinnaanngitsut atuaqataaleraangata kinguartinneqartariaqartuartarput.

Taamaakkaluartoq meeqqat nunanit allaneersut atuartut amerliartorput, Filippinerinit Thailandimiillu kisimik pinnatik, aammali nunanit allarpassuarneersuullutik.

Meeqqat atuarfiat pillugu inatsimmi periarfissaq kommuninit atorluarneqanngitsoq

Meeqqat atuarfiat pillugu inatsit naapertorlugu atuartut allamiusut oqaasillit ilitsoqqussaralugu oqaatsitik atorlugit kiisalu kalaallisut ilassutigalugu atuartinneqarsinnaapput. Aammattaaq atuartut immikkut pisariaqartitaat eqqarsaatigalugit eqimattat atuartumut tapersersuinissamut periarfissiisut pilersinneqarsinnaapput. Periarfissallu tamakku atorluarneqanngitsut IMAK-imi siulittaasoq isumaqarpoq.

Tamanna tamanut kinguniperluppoq: atuartunut nunanit allaneersunut, atuaqataannut ilinniartitsisunullu. Kommunit atuarfinni atugassarititaasunut naleqquttunik sinaakkusiisariaqarput. Nunasisunik inuiaqatigiinnut akulerutsitsineq inissaqartinneqartariaqarpoq – taamaattorli atuartut ilinniarnerat, piginnaasanillu ineriartoritsinnerat akigineqartariaqanngilaq.

Ilinniartitsisut iliuusissaaleqisut

Oqaatsit kisimik ilinniartitsisunut ajornartorsiutaanngillat — piginnaasat sulinermilu atukkat aamma ajornartorsiutaapput.

- Ilinniartitsisut iliuusissaaleqisarput, imalu apeqquteqartarlutik: Atuartut attaveqatigilluarsinnaanngikkutsigit atuartullu ataasiakkaat piffissaqarfiginngikkutsigit qanoq ililluta anguniakkat naammassissavagut? IMAK-ip siulittaasua oqarpoq, aamma ilinniartitsisut ilaasa tuluttut ilisimasakippallaarnerat pissutsinik ajornakusoornerulersitsisartoq  ilanngullugu oqaatigaa.

IMAK-ip aaqqiissutissat arlallit tikkuarpai. Oqaatsit assigiinngitsorpassuit atorlugit ilinniagaqaqqinneq pisariaqartinneqarpoq.

- Ilinniartitsisut pikkorissaanissaminnut periarfissaqartariaqarput. Suliassaminnut piukkunnarsarnissaannut, 2022-mili IMAK-imi siulittaasoq oqarpoq.

Aammattaaq Namminersorlutik Oqartussat kommunillu atuartut nunanit allaneersut tikeqqammersut toqqissisimasumik atuarfimmi aallartissinnaaqqullugit ilinniarnertigullu ineriartorsinnaaqqullugit immikkut klassiliornissamut immikkulluunniit atuartitsisartoqatigiinnik pilersitsinissamut piffissaq aningaasallu immikkoortittariaqarpaat.

Aammattaaq nunanit allaneersut tamakkiisumik ilinniartitsisutut ilinniarsimasut ajornartorsiummik aaqqiinissamut piukkunnaateqarpata atorfinitsinnissaat kattuffimmiit ammaffigineqarpoq. Ajornartorsiut sineriak tamakkerlugu ilinniartitsisussaaleqineq pissutigalu umammilligaatsiarpoq.

Ajornartorsiut ingatsikkiartortoq iliuuseqarfigineqartariaqartoq

IMAK naapertorlugu pissutsit utaqqiisaasumik ajornartorsiutaannaanngillat, kisianni aaqqissuussaanikkut ajornartorsiutaapput nunanit allanit suliartortunik pisariaqartitsineq annertusiartortillugu ajornartorsiutigineqarnerulertussat.

- Namminersorlutik Oqartussat kommunillu ajornartorsiutit piaartumik iliuuseqarfigisariaqarpaat, Elna Thomsen Heilmann oqarpoq, Kalaallit Nunaatalu meeqqat nunanit allaneersut pisinnaatitaaffigisaattut atuartinneqarnissaannut neqeroorfigisinnaanngippagit oqaatsit soorlu "kanngiunarluinnarpoq“ atorpai.

Ajornartorsiutip piunera apeqqutaajunnaarpoq. Tamanna tamanit isumaqatigineqarsinnaassaaq — qaquguliuna iliuuseqartoqarniartoq?